U-Verlagerungen

U-Verlagerungen (Untertage-Verlagerungen) zijn fabrieken onder de grond /of goed verstopt voor de vijand. Dit om te voorkomen dat de productie stil kwam te liggen door de bombardementen op de bovengrondse fabrieken. Alles wat de Duitsers nodig hadden om de oorlog voort te kunnen zetten werd in ondergrondse faciliteiten geproduceerd. Wapens, oorlogsmachines, brandstof, maar ook de vele hoofdkwartieren van Hitler.

Geproduceerd werd in (oude) mijnen, grotten, bierkelders, treintunnels, (ondergrondse) bunkers en nieuw uitgegraven tunnelcomplexen. Verspreid over heel Europa zijn deze ondergrondse fabrieken te vinden, ook in Nederland. Letterlijk duizenden waren er gepland. In een klein deel is ook daadwerkelijk geproduceerd, veruit het overgrote deel is nooit afgebouwd of verder dan de planningstafel gekomen.

U-Verlagerung ‘Richard I’; productie Daimler Panzermotoren

De bouw en productie van de U-Verlagerungen werd hoofdzakelijk door slavenarbeiders gedaan. Gevangenen uit concentratiekampen werden massaal ingezet, aangezien er in nazi-Duitsland een tekort aan arbeiders was, het Duitse leger had alle Duitsers hard nodig om op alle fronten te kunnen vechten. De levensomstandigheden van deze dwangarbeiders waren zeer slecht, vele mensen hebben hierbij het leven gelaten.

U-Verlagerung ‘Wald’; productie munitie en nytroglycerine

Na de oorlog zijn de ondergrondse fabrieken door de geallieerden en de sovjets van alle waardevolle delen ontdaan, waardoor alleen de kale gebouwen en ondergrondse ruimtes nog te zien zijn. Vaak zijn de ondergrondse gangen nog opgeblazen, om de locatie voorgoed ontoegankelijk te maken.

U-Verlagerung ‘Katz’; productie kogels voor kogellagers